Archive for the Ιδέα του Κομμουνισμού Category

Terry Eagleton: Γιατί ο Μαρξ είχε δίκιο

Posted in Ιδέα του Κομμουνισμού, Ιδεολογία, Φιλοσοφία on 30 Ιουνίου, 2012 by ilesxi

Συνέντευξη στους Αλεξάντερ Μπάρκερ και Άλεξ Νίβεν, με αφορμή το νέο του βιβλίο, με τίτλο «Γιατί ο Μαρξ είχε δίκιο»

  

Σε όλη τη διάρκεια μιας καριέρας που μετράει αρκετές δεκαετίες ο Terry Eagleton έχει υπάρξει οργανικό κομμάτι της βρετανικής διανόησης. Γεννημένος και μεγαλωμένος στο Σάλφορντ του Μάντσεστερ, από γονείς μετανάστες ιρλανδούς και μέλη της εργατικής τάξης, ο Ήγκλετον κέρδισε μια υποτροφία για το Cambridge, όπου σπούδασε αγγλική λογοτεχνία υπό την επίβλεψη του Raymond Williams. Ως ακαδημαϊκός, στο  Cambridge και αργότερα στην Οξφόρδη, έγινε γνωστός για τις μαρξιστικές του προσεγγίσεις στην αγγλική λογοτεχνία και για την υπεράσπιση της ηπειρωτικής φιλοσοφίας, σε μια εποχή που κάτι τέτοιο ήταν σχεδόν αδιανόητο. Το βιβλίο του  Θεωρία της Λογοτεχνίας (1983) έγινε το κλασικό «αλφαβητάρι» για το θέμα και στα χρόνια που ακολούθησαν ο Ήγκλετον συνέχισε να προσφέρει θεωρητικές αναλύσεις για μια σειρά από θέματα, από την προσωδία ως το μεταμοντερνισμό, με μια κριτική φωνή που είναι εξ ορισμού προκλητική, εκλαϊκευτική και ευρυμαθής. Το πρόσφατο βιβλίο του Ήγκλετον, με τίτλο Γιατί ο Μαρξ είχε δίκιο, επιδιώκει να συνοψίσει και να εκσυγχρονίσει τις μαρξιστικές αρχές στο πλαίσιο της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης και σε ένα κλίμα διογκούμενου αντικαπιταλισμού.    Συνέχεια

Le Monde: Μαρξ: μια ζωή, ένα έργο (μέρος Α’)

Posted in Απόψεις, Ιδέα του Κομμουνισμού, Ιδεολογία, MME on 12 Απριλίου, 2012 by ilesxi

Ξεκινάμε από σήμερα στη Λέσχη ένα αφιέρωμα σε τρία μέρη στη ζωή και το έργο του Μαρξ. Πρόκειται για την πρωτοβουλία της εφημερίδας Le monde να κυκλοφορήσει το Γενάρη του 2012 το εκτός σειράς περιοδικό της με εξώφυλλο «Μαρξ: μια ζωή, ένα έργο», «Μαρξ ο ακατανίκητος»!

Η μετάφραση τμήματος του αφιερώματος, μαζί με την επιμέλεια κι ένα εισαγωγικό σημείωμα ανήκουν στο σ. Φοίβο Μαριά, φίλο και συνεργάτη της Λέσχης από τη Γαλλία. Σήμερα, στο πρώτο μέρος παρουσιάζουμε την εισαγωγή και δύο ακόμη εισαγωγικά κείμενα του δημοσιογράφου Frédéric Joignot ο οποίος είναι υπεύθυνος της συγκεκριμένης έκδοσης. Τις προσεχείς ημέρες ακολουθούν σχετικά κείμενα από το 1998 του Ντανιέλ Μπενσαϊντ, φιλόσοφο και στέλεχος του NPA που χάσαμε πριν δυο χρόνια, αλλά και του Φρανσουά Ολάντ, υποψήφιο των σοσιαλιστών στις επικείμενες προεδρικές εκλογές στη Γαλλία. Όπως τονίζει ο Φ. Μαριάς «ο Μπενσαϊντ ηθελημένα ή άθελά του απαντάει σε πολλά από τα ζητήματα που θέτει ο Ολάντ». Τα δύο κείμενα εκφράζουν και στο πεδίο της θεωρίας τις αγεφύρωτες διαφορές ανάμεσα στο Σοσιαλιστικό Κόμμα και την αντικαπιταλιστική αριστερά. Φανερώνουν ίσως μερικούς ακόμη λόγους γύρω από το γιατί το NPA δε θα διαπραγματευόταν χαρτοφυλάκια σε πιθανή κυβερνητική νίκη του Φρανσουά Ολάντ. Πρακτική στην οποία επιδίδεται σήμερα ο επικεφαλής του Αριστερού Μετώπου Ζαν-Λικ Μελανσόν σπρώχνοντας για άλλη μια φορά  μια πραγματικά μεγάλη αριστερή δυναμική στην ενσωμάτωση και τον κυβερνητισμό.

Συνέχεια

Τέλος της ιστορίας” : Τι σήμαινε η διάλυση της ΕΣΣΔ;

Posted in Απόψεις, ΘΕΜΑ: 20 χρόνια από το "τέλος της ιστορίας", Ιδέα του Κομμουνισμού, Ιδεολογία on 5 Μαρτίου, 2012 by ilesxi

 του Σπύρου Μαρκέτου

 “Ματιές στην ιστορία και την προοπτική του Κομμουνιστικού κινήματος, με αφορμή τα είκοσι χρόνια από τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης.

Θυμάμαι πολύ καθαρά τη μέρα που διαλύθηκε η ΕΣΣΔ. Τέτοιες ημέρες μένουν χαραγμένες στη μνήμη όλων. Κάνεις κάτι απλό, καθημερινό, και τυχαία προσέχεις ότι στην οθόνη του σαλονιού συμβαίνει κάτι ασυνήθιστο· κοιτάζεις λίγο καλύτερα, και διαπιστώνεις ότι ο κόσμος όπως τον ήξερες έχει χαθεί κάτω από τα πόδια σου. Η Σοβιετική Ένωση δεν υπάρχει πια. Η Νέα Υόρκη χτυπήθηκε από άγνωστους τρομοκράτες. Τίποτε δεν θα μείνει όπως ήταν μέχρι χτες, βεβαιώνουν έκθαμβοι οι τηλεσχολιαστές. Ο ιστορικός συνήθως είναι πιο επιφυλακτικός. Ξέρει ότι το νόημα τέτοιων γεγονότων δεν είναι εκείνο που μοιάζει σε πρώτη ανάγνωση.

Τη μέρα που καρφωθήκαμε πάντως μπροστά στην τηλεόραση με τις εικόνες από το Κρεμλίνο, τρεις φίλοι με πολιτική παιδεία που κυμαινόταν από αναρχική ως τροτσκιστική, οι δυο μας ιστορικοί, δεν είχαμε αμφιβολία ότι ο κόσμος είχε αλλάξει. Κανείς μας δεν συμπαθούσε το σοβιετικό καθεστώς, αλλά όλοι νιώθαμε ότι άρχιζαν δύσκολοι καιροί για τα αριστερά κινήματα. Μερικά χρόνια αργότερα ο ένας από τους τρεις, που ήταν και ο πιο δραστήριος πολιτικά, αυτοκτόνησε. Καθυστερημένα αποδείχτηκε ότι εκείνη η μέρα των Χριστουγέννων του 1991 τον είχε πληγώσει πιο βαθειά απ’ όσο ήθελε να παραδεχτεί. Αμέτρητοι άλλοι λύγισαν για τον ίδιο λόγο. Ενώ αρκετά καθήκια που διαφεντεύουν έκτοτε Ελλάδα κι Ευρώπη, και είχαν δει την αριστερά σαν καριέρα κι όχι σαν αγώνα, αλλά ευνοούνταν από το εξουσιαστικό ήθος και τις οργανωτικές παραδόσεις του δήθεν δημοκρατικού συγκεντρωτισμού, βρήκαν την ίδια μέρα ευκαιρία να μεταμφιέσουν ιδεολογικά την κυνική ιδιοτέλειά τους σε ρεαλισμό, αν όχι σε γενναία αποδοχή μιας τραγικής μοίρας. Σήμερα τρέμουν βλέποντας τη βασιλεία τους να τελειώνει. Είκοσι χρόνια όμως έτρωγαν καλά. Συνέχεια

Συνέντευξη του Φρέντρικ Τζέιμσον στον Άαρον Λέοναρντ

Posted in Ιδέα του Κομμουνισμού, Οικονομία on 17 Φεβρουαρίου, 2012 by ilesxi

Αναδημοσίευση από το red notebook, μετάφραση: Γιώργος Σούβλης

Ο καπιταλισμός ως ωρολογιακή βόμβα Από την περίοδο του Ρήγκαν και της Θάτσερ ωστόσο, έχουμε περάσει σε κάτι το οποίο προσομοιάζει πολύ περισσότερο στη θεμελιώδη λογική του κεφαλαίου που περιγράφει ο Μαρξ

Ο Φρέντρικ Τζέιμσον, μαρξιστής που ασχολείται κυρίως με την κριτική λογοτεχνίας και την πολιτική θεωρία, εξέδωσε πρόσφατα το Representing Capital: A Reading of Volume One, ένα βιβλίο το οποίο επανεξετάζει το πιο σημαντικό έργο του Καρλ Μαρξ, Το Κεφάλαιο.

Υπό μια έννοια, ίσως να φαίνεται παράδοξη η επανεξέταση ενός βιβλίου 150 χρόνων. Για ποιο λόγο μας είναι χρήσιμο για την ερμηνεία της τρέχουσας συγκυρίας; Εν τούτοις, το να αγνοούμε Το Κεφάλαιο, όπως είθισται να συμβαίνει, σημαίνει την απώλεια της οξυδερκούς κριτικής του και της διεισδυτικής βαθύνοιάς του.

Το ότι καταπιάνεται με τις κεντρικούς άξονες της κατάστασης που αντιμετωπίζουμε σήμερα δεν πρέπει να θεωρηθεί ως συμπτωματικό: τον τρόπο με τον οποίο οι πλούσιοι έγιναν πλουσιότεροι, τον τρόπο με τον οποίο οι φτωχοί έγιναν φτωχότεροι και τον τρόπο με τον οποίο όλες οι διευθετήσεις και οι προτεινόμενες λύσεις εδράζονται στην ψευδαίσθηση πως ο καπιταλισμός μπορεί με κάποιον τρόπο να ικανοποιήσει τις ανάγκες της πλειοψηφίας του πληθυσμού και να συνεχίζει να υφίσταται ως τέτοιος.
Συνέχεια

Πυροβολώντας τον Κάρολο: Ο Μαρξισμός στα χέρια της Νέο-Φιλελεύθερης προπαγάνδας

Posted in Απόψεις, Εργατικό Κίνημα, ΘΕΜΑ: Οικονομική Κρίση, Ιδέα του Κομμουνισμού, Πολιτική, Ταξική Μνήμη, Φιλοσοφία on 25 Νοεμβρίου, 2011 by ilesxi

Των Νίκου Πατσόπουλου και Δημήτρη Πούλιου

Μαζί με μια σειρά άλλων ιστοσελίδων, το protagon.gr αποτελεί ένα από τα καθημερινά μας «κλικ» για ενημέρωση. Έχει κάτι γοητευτικό αυτή η ιντερνετική πρωτοβουλία του εναλλακτικού νέο-φιλελεύθερου κέντρου, όλων αυτών που προκρίνουν μια «Ελλάδα κανονική, cool, μεταδογματική ευπρεπισμένη» όπως θα έλεγε και ο Νικόλας Σεβαστάκης και σε πείσμα της γενικότερης κοινωνικό – πολίτικης κατάπτωσης που προκλήθηκε κατα κύριο λόγο ακριβώς εξαιτίας αυτών των τακτικών για μια μετά-δογματικη πραγματικότητα . Θεωρούσαμε ότι αυτός ο συνδυασμός χαλαρού γραψίματος, lifestyle-ισμου σε συνάρτηση με το καλό web design, ήταν ο βασικός λόγος που μας γοήτευε. Το τελευταίο διάστημα καταλήξαμε μάλλον ότι το συναρπαστικό σε αυτή τη σελίδα είναι η ακατάσχετη μπουρδολογία ορισμένων (δε τα μηδενίζουμε και όλα) συντακτών που ξεπερνάει τα όρια και της πιο φτηνής καθεστωτικής προπαγάνδας. Συνέχεια

Το Πάρκο Ναυαρίνου και η Πλατεία Συντάγματος. Μια συζήτηση για τον κομμουνισμό.

Posted in Εργατικό Κίνημα, ΘΕΜΑ: Κίνημα των Πλατειών, Ιδέα του Κομμουνισμού, Πόλη, Γεωγραφία, Αρχιτεκτονική on 24 Νοεμβρίου, 2011 by ilesxi

του Θάνου Ανδρίτσου*

Στιγμιότυπα

 Στιγμιότυπο 1.

Είναι 7 Μάρτη του 2009. Ένα ηλιόλουστο σαββατιάτικο πρωινό, στη συμβολή των οδών Χαριλάου Τρικούπη και Ναυαρίνου, λίγα μέτρα μακριά από εκεί που τρείς μήνες πριν έπεφτε νεκρός από τις σφαίρες της αστυνομίας ο Αλέξανδρος Γρηγορόπουλος πυροδοτώντας την κοινωνική έκρηξη του Δεκέμβρη, θα λάβει χώρα μια ξεχωριστή δράση. Αρκετές εκατοντάδες πολίτες, όλων των ηλικιών, άλλοι κάτοικοι της περιοχής και άλλοι όχι, θα μετατρέψουν ένα οικοδομικό τετράγωνο που λειτουργούσε ως παρκινγκ σε πάρκο. Έχοντας μαζί τους σφυριά, φτυάρια, γάντια ή τα γυμνά τους χέρια, σπάνε την άσφαλτο και βρίσκουν από κάτω όχι την παραλία ακριβώς, αλλά το χώμα στο οποίο φυτεύουν δέντρα και φυτά ή τοποθετούν πέτρες και διαφορετικών ειδών δάπεδα. Μέχρι να φτάσει το βράδυ έχει πάρει πλέον ζωή το «Αυτοδιαχειριζόμενο Πάρκο Ναυαρίνου». Οι παρευρισκόμενοι ανταποκρίθηκαν σε κάλεσμα από κατοίκους και συλλογικότητες της περιοχής για τη δημιουργία ενός πάρκου όπως είχε οριστεί από το Δήμο εδώ και 19 χρόνια και ενώ το μίσθωμα του παρκινγκ είχε λήξει από το 2008 και υπήρχε κίνδυνος οικοδόμησής του. Ένα μικρό κείμενο με την υπογραφή «Εμείς, Εδώ και Τώρα και για Όλους Εμάς» με τίτλο «αυτοοργάνωση σε όλες τις γειτονιές» καλούσε «όσους από μας αναζητούν την αυτονομία στη ζωή τους και όχι την υποταγή», «να μην αφήσουμε κανέναν υπαίθριο χώρο στην τσιμεντένια ζούγκλα της πόλης να μετατραπεί στο όνομα της «ανάπλασης» σε χώρο εγκλεισμού, ελέγχου και εμπορικής εκμετάλλευσης… Σπάμε τα τσιμέντα και τα κελιά. Κάνουμε τα πάρκινγκ πάρκα ζωντανά». Συνέχεια

Κώστας Τζιαντζής: Μηνύματα απ’ τον αντιδικτατορικό αγώνα

Posted in Εργατικό Κίνημα, Ιδέα του Κομμουνισμού, Ταξική Μνήμη, ιστορία on 16 Νοεμβρίου, 2011 by ilesxi

Του Κώστα Τζιαντζή 

Οι αντίπαλες παρατάξεις 

Η αντιδικτατορική πάλη χωρίζεται σε δύο περιόδους και σε δύο γενικά παρατάξεις, αντίθετες μεταξύ τους, αλλά και σφιχταγκαλιασμένες στον πολιτικό χώρο και στο χρόνο. Η πρώτη είναι η περίοδος και η παράταξη των λυγμών της προδομένης δημοκρατίας. Η δεύτερη (κυρίως από το ‘71 περίπου και μετά) είναι η περίοδος – η παράταξη μιας νέας επαναστατικής επαγγελίας που αρχίζει να σιγοτραγουδά σε διάφορες παραλλαγές. Συνέχεια

Τότε και Τώρα

Posted in Απόψεις, Ιδέα του Κομμουνισμού, Ταξική Μνήμη on 16 Νοεμβρίου, 2011 by ilesxi

Του Θύμιου Καλαμούκη

Τότε, η χούντα, είχε την στήριξη των Αμερικάνων. Σήμερα έχει των Αμερικανών αλλά και των Ευρωπαίων.

Τότε, κυβερνούσε χωρίς να έχει από πριν ερωτηθεί ο λαός. Σήμερα ισχύει το ίδιο, και για την πρώτη φάση και για την δεύτερη.

Τότε, ο κόσμος διεκδικούσε ψωμί, δηλαδή δουλειά και αξιοπρεπείς αμοιβές. Σήμερα διεκδικεί το ίδιο. Ίσως περισσότερο από τότε, γιατί τότε, το 8ωρο ήταν δεδομένο, ο κατώτατος μισθός εγγυημένος και οι συλλογικές συμβάσεις απαραβίαστες.

Τότε, το αίτημα ήταν καλύτερη παιδεία. Καλύτερα και περισσότερα σχολεία, μέσης εκπαίδευσης, καλύτερη ανώτερη και ανώτατη παιδεία. Σήμερα το αίτημα είναι το ίδιο, εμπλουτισμένο λόγω της πολυπλοκότητας της εποχής.

Τότε, το αίτημα ήταν ελευθερία. Ελευθερία λόγου, συνάθροισης, έκφρασης. Σήμερα όλα αυτά, θεωρητικώς υπάρχουν. Πρακτικώς ελευθερία λόγου, έχει όποιος συμπλέει με τους νταβατζήδες, ελευθερία συνάθροισης, υπάρχει όταν το θελήσουν τα ΜΑΤ, και η ελευθερία έκφρασης καταφέρνει και επιβιώνει, λόγω κυρίως των νέων μορφών επικοινωνίας.

Συνέχεια

Η γενιά του Πολυτεχνείου δεν αγωνίστηκε για τις καρέκλες

Posted in Ιδέα του Κομμουνισμού, Ταξική Μνήμη on 16 Νοεμβρίου, 2011 by ilesxi

Ένα άρθρο για τη “γενιά του Πολυτεχνείου” και τη πορείας της. Το βρήκαμε πριν από λίγα χρόνια στο “Epaideia”

Άνθρωποι της διπλανής πόρτας, που έκαναν την επανάστασή τους με το αντιδικτατορικό φοιτητικό κίνημα, αλλά σήμερα είναι πολιτικά αποστασιοποιημένοι και «παροπλισμένοι»αν και αμιγώς αριστεροί- ήταν οι πρωτεργάτες του Πολυτεχνείου.   Αυτό προέκυψε, όπως αναφέρουν Τα Νέα (14.11.2007), από την έρευνα για το «πρόσωπο» της γενιάς του Πολυτεχνείου, την οποία παρουσίασε στην ημερίδα που οργάνωσε το Κέντρο Πολιτικών Ερευνών του Τμήματος Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας του Παντείου Πανεπιστημίου η Χριστίνα Λεβεντάκου, υποψήφια διδάκτωρ του Τμήματος. Συνέχεια

Όταν το κίνημα κάνει κατάληψη και στις θεωρητικές αναζητήσεις

Posted in Διεθνή, Ιδέα του Κομμουνισμού, Φιλοσοφία on 13 Νοεμβρίου, 2011 by ilesxi

των  Ε. Γαϊτάνου, Κ. Γούση, Γ. Καλαμπόκα, Κ. Φουρίκου

Ανταπόκριση  από το συνέδριο  της Διεθνούς Κοινότητας Χέρμπερτ Μαρκούζε στη Φιλαδέλφεια.

Όταν στις αρχές του 2011 ανακοινώθηκε η διοργάνωση του συνεδρίου «Κριτικές αρνήσεις – Critical Refusals» στο Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια (Πενν) στις 27 – 29 Οκτωβρίου, κανείς δε μπορούσε να φανταστεί με τι θα συνέπιπτε. Το μότο του συνεδρίου ήταν η ρήση της Άντζελα Ντέιβις: «Ο Χέρμπερτ Μαρκούζε μου έμαθε ότι είναι δυνατό να είσαι την ίδια στιγμή ακαδημαϊκός και ακτιβιστής, ερευνητής και επαναστάτης». Στόχος, η προώθηση της κριτικής σκέψης, των απελευθερωτικών ιδεών και των νέων κινημάτων χειραφέτησης σαν απάντηση στην κρίση και τη λιτότητα. Πώς θα μπορούσε να μείνει ανεπηρέαστο από τους κοινωνικούς τριγμούς της άλλης Αμερικής, αλλά κι όλου του πλανήτη;


Η ιδιαιτερότητα του φετινού συνεδρίου στη Φιλαδέλφεια έγινε φανερή από την πρώτη στιγμή, καθώς όσοι φοιτητές βοηθούσαν στη διοργάνωση του συνεδρίου είχαν ταυτόχρονα την ιδιότητα των πλέον ενεργών στο Occupy κίνημα. Ο διεθνής χαρακτήρας των συμμετοχών και η συνεύρεση μαρξιστών από διαφορετικές παραδόσεις (πολύ πέρα από τον κύκλο επιρροής του Μαρκούζε), ακτιβιστών και καλλιτεχνών έδωσαν ένα πρωτότυπο χαρακτήρα στα όρια μεταξύ θεωρίας και πράξης. Ανάμεσα στους θεωρητικούς ξεχωρίζουν οι Λ. Πάνιτς, Ά. Καλίνικος, Ν. Πάουερ, Π. Μαρκούζε, Σ. Αρόνοβιτς, Μ. Φάιν, Α. Φαρ, Ντ. Κέλνερ κ.α. Το συνέδριο προσανατολίστηκε στις προοπτικές, αλλά και το ευρύτερο πλαίσιο ανάδυσης των κινημάτων την περίοδο της κρίσης και πιο συγκεκριμένα του Occupy. Συνέχεια

Αρέσει σε %d bloggers: